ΕΝΟΡΓΑΝΗ ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ
2011-02-17

 

Click to enlarge

 

Μάουζ-Μους: Μην επιμένεις Κουλτούρ. Δε χάνω με τίποτε αγώνες ενόργανης γυμναστικής. Το ξέρεις ότι λατρεύω αυτό το άθλημα.

Κουλτούρ: Αδύνατο! Η πολιτισμική μου συνείδηση θα με καταδιώκει τουλάχιστον για μία εβδομάδα εάν δεν παρακολουθήσω αυτό το ιστορικό ντοκιμαντέρ.

Μάουζ-Μους: Γιατί δεν προσθέτεις και κάτι καινούριο στις πολιτιστικές σου αναζητήσεις επιτέλους Κουλτούρ; Εξάλλου, δεν υπάρχει μόνο το ιστορικό γίγνεσθαι αλλά και το αθλητικό γίγνεσθαι, για μένα εξίσου ενδιαφέρον.

Κουλτούρ: Δε νομίζω ότι τα αθλητικά γεγονότα είναι τόσο αξιόπιστα, ενώ τα ιστορικά ντοκιμαντέρ είναι αξιόπιστα από επιστημονικής άποψης.

Μάουζ-Μους: Όχι όλα Κουλτούρ. Γι’ αυτό όπως και εσύ πολλές φορές υποστηρίζεις οι γνώμες διχάζονται; Την επιστημονική άποψη ποιοι την εκφράζουν; Άνθρωποι βέβαια.

Κουλτούρ: Είπα τη λέξη αξιόπιστα, Μάουζ-Μους, και όχι αμερόληπτα, υποκειμενικά ή αντικειμενικά. Θα ήθελα όμως να μου εξηγήσεις τους λόγους που λατρεύεις αυτό το άθλημα. Ομολογώ ότι εγώ γνωρίζω ελάχιστα για την ενόργανη γυμναστική. Μήπως θα μπορούσες να μου δώσεις κάποια ιστορικά στοιχεία αυτού του αθλήματος, αν υπάρχουν βέβαια, χα, χα!

Μάουζ-Μους: Η Ενόργανη Γυμναστική είναι το άθλημα που χαρακτηρίζεται κυρίως από την ποικιλία, την πολυπλοκότητα και τη θεαματικότητα των ασκήσεων που εκτελούνται σε διάφορα όργανα από άντρες αλλά και γυναίκες.

Και, ναι, μπορώ να κάνω μία ιστορική αναδρομή. Μακρινός πρόγονος της Ενόργανης Γυμναστικής μπορεί να θεωρηθούν οι ταυροκαθαψίες των αρχαίων Ελλήνων και η ακροβατική τέχνη.

Κατά τη ρωμαϊκή εποχή, εκτός από τις διάφορες μορφές ακροβατικής τέχνης, εμφανίστηκε και το πρώτο όργανο εκγύμνασης, που ήταν ένα ξύλινο ομοίωμα ίππου, το οποίο χρησιμοποιούσαν για την εκπαίδευση των στρατιωτών.

Με το πέρασμα του χρόνου και φτάνοντας στο Μεσαίωνα συναντούμε το ομοίωμα του ίππου να το χρησιμοποιούν για καλλιτεχνικές και ακροβατικές εκδηλώσεις. Για τους ιππότες μάλιστα αυτής της ιστορικής περιόδου η εκγύμναση στο ομοίωμα του ίππου θεωρούταν ως μια από τις επτά αρετές που τους χαρακτήριζαν.

Προς τα τέλη του 16ου αιώνα ένας ιταλός ακροβάτης και δάσκαλος ακροβασίας, ο Αρχάγγελος Τουκάρο, με την ανυπέρβλητη ακροβατική του τέχνη σφράγισε την εποχή του. Ο ανήσυχος αυτός άνθρωπος εξέδωσε το 1599 ένα εξαιρετικό βιβλίο για την ακροβατική τέχνη, της οποίας το επίπεδο και η μορφή μοιάζει πάρα πολύ με τα σύγχρονα γυμναστικά αγωνίσματα. ΧΑ, ΧΑ, ΧΑ !

Κουλτούρ: Χμ. χμ… Γκουχ, γκουχ…

Μάουζ-Μους: Θα ήθελα την προσοχή σου για λίγο ακόμα, δεν τέλειωσα, αγαπητέ μου φίλε Κουλτουρ, φίλε αναζητητή της ιστορικής αλήθειας. Συνεχίζω λοιπόν. Δύο αιώνες περίπου αργότερα, στο τέλος του 18ου αιώνα, το ομοίωμα του ίππου χάνει τον αρχικό σκοπό για τον οποίο δημιουργήθηκε και μετατρέπεται σε γυμναστικό όργανο.

Λίγο αργότερα, στις αρχές του 19ου αιώνα, ο Λούντβικ Γιάν αρχίζει να διαμορφώνει και να διαδίδει στην Γερμανία ως άθλημα την Ενόργανη Γυμναστική.

Ταυτόχρονα, εμφανίζονται δεκάδες όργανα αιώρησης, αναρρίχησης, ισορροπίας, γυμναστικοί ίπποι, μονόζυγα, δίζυγα, ενώ το άθλημα αναπτύσσεται ραγδαία σε όλη την Ευρώπη και την Αμερική.

Η διάδοσή του είναι τόσο γρήγορη ώστε στα τέλη του 19ου αιώνα και στις αρχές του 20ου ιδρύεται η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Γυμναστικής.

Το 1903 διοργανώνεται το πρώτο παγκόσμιο πρωτάθλημα και το 1921 ιδρύεται η Παγκόσμια Ομοσπονδία Γυμναστικής.

Στους Ολυμπιακούς αγώνες του 1896 το άθλημα κατείχε πρωτεύουσα θέση, αφού το ενδιαφέρον των περισσότερων χωρών ήταν πολύ μεγάλο.

Με την πάροδο του χρόνου και ιδιαίτερα από τη δεύτερη δεκαετία του 20ου αιώνα, το άθλημα άρχισε να εξειδικεύεται και να παίρνει περισσότερο καλλιτεχνική και ακροβατική μορφή.

Οι αθλητές που λάμβαναν μέρος στο άθλημα εξελίχθηκαν ακόμη περισσότερο, ενώ εξειδικεύτηκαν ανάλογα τα όργανα, οι κανονισμοί και οι ασκήσεις.

Το άθλημα της Ενόργανης Γυμναστικής, άρχισε να διαδίδεται στην ελληνική κοινωνία λίγο μετά την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους.

 Από το 1897 η ελληνική γυμναστική υπάγεται στον ΣΕΓΑΣ ενώ 100 χρόνια αργότερα, το 1997 ιδρύεται η Ελληνική Γυμναστική Ομοσπονδία. Οι πρώτοι επίσημοι αγώνες διοργανώθηκαν το Μάρτιο του 1970. Ένα χρόνο αργότερα η χώρα μας πραγματοποιεί την πρώτη της εμφάνιση σε βαλκανικούς αγώνες με την 15χρονη τότε αθλήτρια Ευγενία Γιαννιτσοπούλου. Η ίδια αθλήτρια δύο χρόνια αργότερα κατακτά το πρώτο ελληνικό μετάλλιο σε Βαλκανικούς αγώνες.

Από τα μέσα της δεκαετίας του 80 η Ενόργανη Γυμναστική στην Ελλάδα γνωρίζει ιδιαίτερη ανάπτυξη.  Όλα δείχνουν ότι το μέλλον θα είναι εξαιρετικό.

Πράγματι, στη δεκαετία του ’90, η Ενόργανη Γυμναστική εκτινάσσεται στο Παγκόσμιο αθλητικό στερέωμα με πολλές συμμετοχές και μετάλλια. Οι αθλητές και οι αθλήτριες αγωνίζονται σε ελεύθερα προγράμματα ενώ το άριστα σε κάθε πρόγραμμα σε όλα τα όργανα είναι 10 βαθμοί.

Οι ασκήσεις είναι καταγραμμένες  με το βαθμό δυσκολίας που τις χαρακτηρίζει, σ’ έναν κώδικα βαθμολογίας βάσει του οποίου γίνεται η βαθμολόγηση του κάθε αθλητή.

Γενικά η βαθμολογία στην ενόργανη γυμναστική είναι μια εξαιρετικά σύνθετη και πολύ εξειδικευμένη διαδικασία που απαιτεί από τους κριτές άριστη γνώση του αθλήματος και των κανονισμών.

Κουλτούρ: Δεν μπορούσα να το φανταστώ ότι ένα άθλημα έχει τόσο μεγάλη ιστορία. Και εσύ όμως Μάουζ-Μους είσαι εξαιρετική ερευνήτρια.

Μάουζ-Μους: Μα, πάντοτε όταν κάτι με ενδιαφέρει και με συναρπάζει, ασχολούμαι σοβαρά μαζί του. Και προσπαθώ οι πληροφορίες που θα φιλοξενηθούν στον εγκέφαλό μου να είναι αξιόπιστες, όπως και τα αγαπημένα σου ιστορικά ντοκιμαντέρ Κουλτούρ.

Κουλτούρ: Ναι, συμφωνώ, συμφωνώ… Η ενόργανη γυμναστική, εφόσον ονομάζεται έτσι, περιλαμβάνει και κάποια όργανα. Αυτά νομίζω ότι τα γνωρίζω: Είναι ο ίππος, οι κρίκοι, το μονόζυγο, το δίζυγο…, τι άλλο;

Μάουζ-Μους: Είπαμε ακριβείς και αξιόπιστες πληροφορίες, Κουλτούρ.

Η ενόργανη Γυμναστική στην αγωνιστική της μορφή περιλαμβάνει έξι όργανα για τους άνδρες και τέσσερα για της γυναίκες.

Για τους άνδρες τα όργανα είναι: Το έδαφος, ο ίππος με λαβές, οι κρίκοι, ο ίππος αλμάτων, το δίζυγο και το μονόζυγο.

Για τις γυναίκες τα όργανα είναι: Ο ίππος αλμάτων, οι ασύμμετροι ζυγοί, η δοκός ισορροπίας και το έδαφος.

Τα μαλακά στρώματα, κάτω και γύρω από το χώρο από το χώρο των οργάνων προστατεύουν τους αθλητές και τις αθλήτριες από τραυματισμούς.

Η επάλειψη των χεριών αλλά και κάποιων οργάνων με μαγνησία βοηθά τους αθλητές να αποφεύγουν τα γλιστρήματα.

Να πάρουμε όμως τα πράγματα με τη σειρά.

Η ενόργανη γυμναστική καλλιεργείται στα σχολεία, στα γυμναστήρια και στους συλλόγους, βοηθώντας  τα μικρά παιδιά να βελτιώσουν τις φυσικές και ψυχοκινητικές ικανότητές τους.

Μετά την επιλογή των μικρών αθλητών αρχίζει η προετοιμασία για τον αγωνιστικό αθλητισμό, δηλαδή τον πρωταθλητισμό.

Οι μικροί αθλητές χωρίζονται σε ομοιογενείς ομάδες με κοινά χαρακτηριστικά, όπως το φύλο, η ηλικία καθώς και το επίπεδο των ικανοτήτων.

Κατόπιν, οι αθλητές με την επίβλεψη και τις οδηγίες κάποιου ειδικευμένου προπονητή ξεκινούν συγκεκριμένη διαδικασία προπόνησης, σύμφωνα με τις ψυχοβιολογικές τους δυνατότητες και τις ιδιαιτερότητες του αθλήματος.

Σημαντική προϋπόθεση για να φτάσουν τα παιδιά σε αγωνιστικό επίπεδο είναι ο προγραμματισμός της προπόνησης σε ημερήσια, εβδομαδιαία, μηνιαία ή ακόμη και σε ετήσια βάση.

Αυτό σημαίνει ότι κάθε αθλητής πρέπει να οργανώσει τη μέρα του και τη ζωή του γενικότερα, είτε είναι το σχολείο, η προπόνηση, η ξεκούραση, η διατροφή ή η διασκέδαση, σε σχέση με τις ειδικές απαιτήσεις του αθλήματος.

Κουλτούρ: Μήπως θα έπρεπε να αναφέρουμε τις ασκήσεις και τα όργανα της ενόργανης γυμναστικής;

Μάουζ-Μους: Χαίρομαι πολύ που αρχίζεις και ενδιαφέρεσαι πραγματικά για το άθλημα αυτό. Ας αρχίσουμε την παρουσίαση λοιπόν.

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΔΑΦΟΥΣ

Το ταπί, όπου εκτελούνται οι ασκήσεις εδάφους, είναι μια επιφάνεια 12 επί 12 μέτρα, με ένα μέτρο επιπλέον γύρω – γύρω ως όριο ασφαλείας.

Το έδαφος πρέπει να έχει την κατάλληλη ελαστικότητα, ώστε να εξασφαλίζει στους αθλητές και τις αθλήτριες γρήγορες απογειώσεις και ασφαλείς προσγειώσεις.

Η εκτέλεση ενός προγράμματος στο έδαφος απαιτεί δύναμη, ταχύτητα, μυϊκή αντοχή, ευκαμψία και ρυθμό. Επίσης οι αθλητές πρέπει να εφαρμόζουν τη σωστή τεχνική ώστε οι ασκήσεις να εκτελούνται σε μεγάλο ύψος και να εξασφαλίζουν σταθερές προσγειώσεις.

Στους άνδρες, το πρόγραμμα στο έδαφος εκτελείται χωρίς τη συνοδεία μουσικής. Συνήθως, περιλαμβάνει ακροβατικές ασκήσεις με κατεύθυνση προς τα εμπρός, πίσω και πλάγια, ασκήσεις ισορροπίας, ασκήσεις δύναμης και ευκαμψίας, καθώς και ασκήσεις αλμάτων, στροφών και κύκλων των ποδιών.

Στις γυναίκες, το αγωνιστικό πρόγραμμα εκτελείται με τη συνοδεία μουσικής και αποτελεί έναν συνδυασμό χορευτικών κινήσεων και ακροβατικών ασκήσεων.

Τα προγράμματα των γυναικών περιλαμβάνουν ακροβατικές σειρές με συνδυασμό δύο ή περισσότερων σάλτο, ενώ τα άλματα και οι στροφές αποτελούν απαραίτητα χορευτικά στοιχεία του προγράμματος.

ΔΟΚΟΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ

Η δοκός είναι ένα κατεξοχήν όργανο των γυναικών.

Η αθλήτρια πρέπει να εκτελέσει ασκήσεις μεγάλης δυσκολίας με χάρη, ρυθμό, ισορροπία, σιγουριά και αυτοέλεγχο πάνω σε μια επιφάνεια πλάτους 10 εκατοστών. Κάθε πρόγραμμα αρχίζει με μια άσκηση ως είσοδο και τελειώνει με μια άλλη ως έξοδο.

ΙΠΠΟΣ ΜΕ ΛΑΒΕΣ

Ο ίππος με λαβές, ένα όργανο χωρίς ελαστικότητα, θεωρείται από πολλούς ως το δυσκολότερο όργανο των ανδρών.

Λόγω της πολυπλοκότητας των κινήσεων απαιτείται από τους αθλητές μεγάλη επιδεξιότητα.

Η διατήρηση της σταθερότητας και της πολυπλοκότητας των κινήσεων μέχρι να ολοκληρωθεί το πρόγραμμα, επιτυγχάνεται με καλή ισορροπία και αυξημένη μυϊκή αντοχή. Το πρόγραμμα πρέπει να εκτελεστεί χωρίς διακοπή με κυκλική κίνηση των ποδιών, δηλαδή στροφές ή με κίνηση εκκρεμούς, δηλαδή με ψαλίδια.

ΟΙ ΚΡΙΚΟΙ

Οι κρίκοι είναι ξύλινοι, απέχουν μεταξύ τους 50 εκατοστά και κρέμονται από συρματόσχοινα και ιμάντες, δύο μέτρα και πενήντα πέντε εκατοστά πάνω από την εξέδρα.

Είναι από τα όργανα που παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη αστάθεια και απαιτούν μεγάλη δύναμη στο πάνω μέρος του σώματος του αθλητή.

Τα προγράμματα στους κρίκους εκτελούνται μόνο από τους άνδρες και περιλαμβάνουν ασκήσεις δύναμης και ασκήσεις με αιώρηση του σώματος.

ΝΕΟΣ ΙΠΠΟΣ ΑΛΜΑΤΩΝ

Ο νέος ίππος αλμάτων έχει πλάτος 95 εκατοστά και μήκος 1 μέτρο και είκοσι εκατοστά.

Κάθε άλμα εκτελείται με πάτημα στο βατήρα με τα δύο πόδια και μετά από μια σύντομη στήριξη και ώθηση των χεριών στο σώμα του ίππου. Οι αθλητές και οι αθλήτριες δεν επιτρέπεται να αγγίξουν το όργανο με άλλο μέρος του σώματός τους εκτός από τα χέρια.

Στον ίππο αλμάτων απαιτείται ταχύτητα, ισχύς και άριστη αίσθηση του χώρου.

ΔΙΖΥΓΟ

Το δίζυγο είναι συνήθως το πιο αγαπητό αγώνισμα των αθλητών και επιτρέπει μεγάλη ποικιλία ασκήσεων που απαιτούν δύναμη, συγχρονισμό κινήσεων, άριστη αίσθηση του χώρου και ισορροπία.

Όλες οι ασκήσεις εκτελούνται με τα χέρια, μετά από στήριξη, εξάρτηση ή ώθηση.

Οι ασκήσεις στο δίζυγο εκτελούνται μόνο από άνδρες και είναι κυρίως αιωρήσεις, ασκήσεις με πτήση και στάσεις.

Οι πιο δύσκολες ασκήσεις στο δίζυγο είναι εκείνες που έχουν στιγμιαία απώλεια της οπτικής επαφής με το όργανο, όπως το σάλτο εμπρός και πίσω.

ΑΣΥΜΜΕΤΡΟΙ ΖΥΓΟΙ

Οι ασύμμετροι ζυγοί ή δίζυγο όπως ονομάζεται, είναι ένα από τα πιο εντυπωσιακά αγωνίσματα των γυναικών.

Το όργανο αυτό, που έχει μεγάλη ελαστικότητα στις μπάρες του, απαιτεί από τις αθλήτριες δύναμη, ακρίβεια και συντονισμό κινήσεων.

Το αγωνιστικό πρόγραμμα περιλαμβάνει κινήσεις από τη χαμηλή στην ψηλή μπάρα και αντίθετα, πολλές αλλαγές λαβών, αλλαγές κατεύθυνσης και γιγαντιαία αιωρήματα.

Ανάμεσα στις ασκήσεις δεν πρέπει να υπάρχουν παύσεις, παραπανίσιες αιωρήσεις και στάσεις.

Η είσοδος στο όργανο γίνεται συνήθως με πάτημα σε βατήρα και η έξοδος πρέπει να είναι ελεγχόμενη και με σταθερή προσγείωση.

ΜΟΝΟΖΥΓΟ

Το μονόζυγο είναι και αυτό ένα από τα θεαματικά αγωνίσματα της ενόργανης γυμναστικής και ιδιαίτερα αγαπητό από τους θεατές.

Τα προγράμματα των ασκήσεων στο μονόζυγο εκτελούνται μόνο από άνδρες.

Αποτελούνται κυρίως από ασκήσεις με περιστροφή γύρω από την μπάρα χωρίς στάση, με αλλαγές στη λαβή, στην κατεύθυνση και στη θέση του σώματος.

Η έξοδος από το όργανο είναι συχνά πολύ θεαματική και περιλαμβάνει συνήθως διπλά σάλτο με ελιγμούς σε μεγάλο ύψος.

Κουλτούρ: Μάουζ-Μους, νομίζω ότι τελείωσε ένα μεγάλο  μέρος των αγώνων. Το έχασες… Το χάσαμε, ήθελα να πω. Μπορούμε όμως να δούμε τη συνέχεια.

Μάουζ-Μους: Και πώς θα μπορέσεις να τα βγάλεις πέρα με την πολιτισμική σου συνείδηση; Το ανεκπλήρωτο αίσθημα της τηλεθέασης του ντοκιμαντέρ σου θα σε καταδιώκει!

Κουλτούρ: Νομίζω ότι το αθλητικό γίγνεσθαι αυτή τη φορά αποδείχτηκε περισσότερο ενδιαφέρον από το ιστορικό! Και οπωσδήποτε πιο θεαματικό!



Recent UPdate

 

copyright Mathitis.gr

 

 

Developed by: